Dünyada önemli olan ve tarih boyunca kendini koruyarak bugün hala önemini sürdüren birçok yapı vardır. Bunlardan biri olan Panama Kanalı hakkında da merak edilen ve araştırılan birçok konu vardır. “Panama Kanalı nedir?” Ne zaman yapıldı? Nerede? Gibi en çok sorulan soruların cevaplarını verirken aynı zamanda daha detaylı ve merak edilen bilgilere de bu blogta sizler için ele alıyoruz.
Dünyanın en uzun kanalı olarak da bilinen “Panama Kanalı nerede?” sorusuna Orta Amerika’nın en güneyi olan Panama topraklarında yer alır şeklinde cevap verilebilir. Atlas Okyanusu ve Büyük Okyanusu da birbirine bağlamasından dolayı su kanalı olma özelliğine sahiptir. Denizleri birbirine bağlayan ve coğrafi olarak oldukça önemli bir konuma sahip olan Panama Kanalı, tam 82 km uzunluğa sahiptir. Yapımının da yaklaşık 10 yılda tamamlandığı Panama Kanalı, oldukça önemli ve tarihi bir kanal olma özelliğine de sahiptir.
Panama kanalı hakkında bilgi verilirken ilk söylenen elbette bir su kanalı olduğudur. Panama kanalının yapılış amacı ise dünya ticaretinde ciddi kolaylıklar sağlamak ve bu sayede hem tasarruf etmek hem de süreçlerin daha hızlı ilerlemesini sağlamaktır. Günümüzde her ülkenin birbiriyle yoğun bir şekilde ticaret ilişkileri devam ediyor. Özellikle Çin ve ABD bölgeleri arasında ticaret yapılırken maliyet ve süre açısından ciddi bir kısalma sağlayan Panama Kanalı önemi gözler önüne serilmiş oluyor.
Panama Kanalı hem günümüzde hem de yapıldığı dönemde oldukça etkili ve önemlidir. Ticarete sağladığı olumlu etkilerinin yanı sıra günümüzde hala kullanılabiliyor olması da önemli olmasının sebepleri arasında yer alıyor. Panama Kanalı ile ilgili en çok merak edilen genel bilgileri verecek olursak önce “Panama Kanalı hangi denizleri birbirine bağlar?” sorusuna cevap verelim. Atlas Okyanusu ve Büyük Okyanusu bağlaması açısından oldukça önemli bir konuma sahip olan kanal, bu yüzden su kanalı olarak da adlandırılırken aynı zamanda da dünyanın en uzun kanalı özelliğine sahiptir.
Panama Kanalı özellikleri arasında 82 km uzunluğa sahip olduğu söylenebilir. Aslında 1881 yılında başlayan inşaat daha sonra işçi ölümlerinden dolayı durdurulmuştur. Daha sonra 1904 yılında başlattıkları inşaatları yaklaşık 10 yıl sürdü. Ardından 1914 yılında yapımı tamamlandı. Tam 3 kanal havuzu olan Panama Kanalı günümüzde hala kullanımdadır. Günümüzde New York – San Francisco arasında gidecek bir gemi, Panama Kanalını kullanmadan 22.500 km yol yaparken, Panama Kanalı sayesinde 9.500 km yol yapmaktadır.
Panama kanalı, 1881 yılında yapımına başlanan bir proje olmasına rağmen o dönemde birçok mühendislik sorunu ortaya çıktı ve işçi ölümleri gerçekleşti. Fransızların bu başarısız girişimlerinden sonra kanal projesi bir süre durduruldu. Daha sonra mayıs 1904 yılında ABD’nin projeyi devralmasıyla inşaat yeniden başladı.
“Panama Kanalı ne zaman açıldı?” sorusu sıkça araştırılırken şu şekilde yanıtlanabilir; ABD inşaatı devraldıktan sonra tamamlanmış ve 15 Ağustos 1914 yılında hizmete açılmıştır. Bu dönemde ortaya çıkan sıtma ve sarıhumma gibi hastalıklar nedeniyle yaklaşık olarak 27.500 kanal çalışanı hayatını kaybetmiştir. Kanal aynı zamanda Kuzey ve Güney Amerika’yı birbirinden ayırmaktadır.
Panama Kanalı yaklaşık 9 saatlik bir yolculuk ile tamamen gezilebilir. Aynı zamanda kanalda yapılan kaldıraç sistemi ile geçmesi zor olan bölgelerden bile gemiler rahatlıkla geçebilir. Günümüzde hala dünyanın mühendislik harikası olarak kabul edilen Panama Kanalı, maliyet açısından da en pahalı kanaldır. Bölgede sosyal ve ekonomik anlamda şartların iyileşmesi sağladığı ve refah seviyesini de yükselttiği için kanal ülke gelişimine ciddi katkıda bulunmuştur.
Deniz seviyesinin de 28 metre üzerinde olan Panama Kanalı, harika bir mühendislik bilgisiyle kurulmuştur. Sıvıların dengesi kanunu kullanılarak gemilerin kanal içinde yavaşça yükseltilmesini ve aynı metodla diğer tarafa doğru gitmesini sağlar.
Geçmişten günümüze dünya ülkeleri arasında ticaret oldukça yaygındır. Ülkeler sık sık deniz yoluyla da ticaretlerini sürdürmektedir. Bu anlamada onlarca yıl önce tasarlanan ve mühendislik harikası olarak kabul edilen Panama Kanalı, o dönemden bugüne ciddi açıdan kolaylık sağlamıştır.
Panama Kanalı, Atlantik, Pasifik ve tersi yöndeki deniz mesafesi yaklaşık 8 bin deniz mili kadar kısaltmayı başarmıştır. Yani mil açısından bakıldığında bu 22 gün gibi bir avantaj sağladığını gösteriyor.
Günümüzde günlük 40 kadar geminin geçtiği tahmin edilen kanaldan, yılda ise ortalama 20 bin geminin geçtiği tahmin ediliyor. Bu bakıldığında ciddi bir yakıt tasarrufu sağlarken bir yandan da büyük bir süre kazanımı sağlıyor. Bu sayede tüm ticaret süreçleri bu kanal sayesinde daha kısa sürede tamamlanmış oluyor.
Dünya ticaretinin yaklaşık %10’unu oluşturan bu geçişlerde toplam 203 milyon ton yük geçtiği tahmin ediliyor. 2003 senesinden beri kanalın yönetimi Panama idaresinde olurken 1 yılda toplam 1 milyar doların üzerinde gelir elde ettikleri de biliniyor.
Panama kanalı günümüzde daha da önem kazanan sürdürülebilir yaşama da katkı sağlıyor. Yakıt tasarrufu yaparken karbon ayak izinin azaltılmasına da yardımcı oluyor. 1881 yılında başarısız bir girişim olarak kalsa da daha sonra ABD tarafından hayata geçirilerek dünyamıza kazandırılan dünyanın en büyük kanalı projesi, günümüzde hala en iyi kanal projesi olarak değerlendiriliyor.